مهمترین دلایل خاموش شدن آسانسور
آسانسورها یکی از مهمترین تجهیزات در ساختمانهای مسکونی، تجاری و اداری هستند که جابجایی افراد و بار را در ارتفاعهای مختلف به آسانی ممکن میسازند. اما خاموش شدن آسانسور، مخصوصاً در شرایط غیرمنتظره، میتواند موجب نگرانی، اختلال در روند کار ساختمان و حتی خطراتی برای جان افراد شود.
خاموش شدن آسانسور معمولاً دلایل متعددی دارد که برخی از آنها کاملاً فنی بوده و برخی دیگر ناشی از بیتوجهی به نگهداری و سرویس دورهای دستگاه است. در این مقاله قصد داریم به صورت جامع و تخصصی دلایل خاموش شدن آسانسور را بررسی کرده و راهکارهای عملی و تخصصی برای جلوگیری و رفع این مشکلات ارائه دهیم.
دلایل اصلی خاموش شدن آسانسور
1. قطع برق یا نوسانات شدید برق شهری
قطع ناگهانی برق ساختمان و یا نوسانات ولتاژ یکی از متداولترین دلایل خاموش شدن آسانسور است. آسانسورهای برقی برای عملکرد صحیح نیازمند جریان پایدار برق هستند و هرگونه اختلال در تامین برق میتواند باعث توقف ناگهانی و خاموشی آن شود.
- نوسان ولتاژ: تغییرات ناگهانی ولتاژ برق باعث آسیب به قطعات حساس الکترونیکی تابلو فرمان میشود.
- قطع برق: در نبود منبع تغذیه اضطراری، آسانسور خاموش و متوقف میشود.
راهکارهای پیشنهادی:
- نصب استابلایزر (Stabilizer) یا تثبیتکننده ولتاژ برای محافظت از تجهیزات الکترونیکی.
- استفاده از منبع تغذیه بدون وقفه (UPS) مخصوص آسانسور.
- راهاندازی ژنراتور برق اضطراری برای حفظ عملکرد آسانسور موقع شرایط بحرانی، در ساختمانهای بلند و پرتردد.
2. خرابی تابلو فرمان و سیستم کنترل
تابلو فرمان آسانسور که شامل مدارهای الکترونیکی و نرمافزارهای کنترل است، نقش مغز سیستم را دارد. خرابیهای این بخش شامل سوختن بردهای الکترونیکی، اتصال کوتاهها، نوسانات نرمافزاری، و حتی ایراد در سنسورها و کلیدهای فرمان، میتواند موجب خاموشی آسانسور شود.
- خرابی رلهها، فیوزها، و بردهای کنترل معمولاً باعث قطع برق موتور و خاموشی آسانسور میشود.
- اختلال در نرمافزار کنترل که باعث عملکرد نادرست دستورات کاربری و ایمنی میشود.
راهکارهای پیشنهادی:
- سرویس دورهای تابلو فرمان توسط تکنسینهای متخصص و مجرب.
- تعویض قطعات معیوب با قطعات اصلی و استاندارد.
- بهروزرسانی نرمافزار سیستم کنترل و بررسی دقیق تنظیمات سیستم.
3. مشکلات موتور آسانسور
موتور آسانسور نیروی محرکه اصلی برای حرکت کابین است. هرگونه مشکل مکانیکی یا الکتریکی در موتور میتواند به خاموشی یا توقف آسانسور منجر شود.
- سوختن سیمپیچهای موتور به علت گرمای بیش از حد.
- خرابی بلبرینگها و یاتاقانها که باعث افزایش اصطکاک و بار موتور میشود.
- خرابی سیستم تهویه و خنککنندگی موتور.
- مشکل در گیربکس (در مدلهای گیربکسی) یا قطعات انتقال نیرو.
راهکارهای پیشنهادی:
- انجام سرویسهای دورهای شامل روغنکاری، تعویض بلبرینگها و بررسی عایق سیمها.
- نصب سیستم خنککننده یا بهبود تهویه موتور.
- بررسی و تنظیم بار موتور با توجه به ظرفیت آسانسور.
4. نقص در سیستم ایمنی آسانسور
آسانسورها مجهز به سیستمهای ایمنی متعددی هستند که در صورت بروز هر مشکل، عملیات آسانسور را متوقف و سیستم را خاموش میکنند تا خطرات احتمالی به حداقل برسد. این سیستمها شامل موارد زیر هستند:
- سنسور درب: در صورت باز بودن درب یا خرابی سنسور، آسانسور خاموش میشود.
- کلید اضافه وزن: اگر بار مجاز بیش از حد باشد، آسانسور متوقف میشود.
- کلیدهای توقف اضطراری و سنسورهای موقعیت: خرابی یا فعال شدن این کلیدها باعث قطع برق آسانسور میشود.
- سیستم ترمز اضطراری: هر گونه نقص در ترمز اضطراری باعث توقف سیستم میشود.
راهکارهای پیشنهادی:
- تست دورهای عملکرد سنسورها و کلیدهای ایمنی.
- تعویض قطعات فرسوده با نمونههای استاندارد.
- آموزش کاربران برای استفاده درست از آسانسور و جلوگیری از بارگذاری بیش از حد.
5. مشکلات در کابلکشی و برقرسانی داخلی آسانسور
کابلهای انتقال برق بین تابلو فرمان، موتور، و کابین آسانسور باید از کیفیت و نصب درست برخوردار باشند. پارگی، پوسیدگی، اتصال کوتاه یا نوسان در این کابلها میتواند باعث خاموش شدن آسانسور شود.
- آسیبهای فیزیکی ناشی از رطوبت یا ساییدگی کابلها.
- اتصالات غیر استاندارد و شل بودن ترمینالها.
- استفاده از کابلهای نامرغوب و غیر استاندارد.
راهکارهای پیشنهادی:
- نصب کابلهای مخصوص آسانسور با عایقبندی مقاوم در برابر رطوبت و حرارت.
- بازدید و تست دورهای کابلها و اتصالات.
- استفاده از روشهای استاندارد نصب و جلوگیری از خمیدگی یا فشار بیش از حد بر کابلها.
6. عدم نگهداری و سرویس دورهای آسانسور
بیتوجهی به سرویسهای دورهای مهمترین عامل بروز مشکلات متعدد از جمله خاموشی آسانسور است. قطعات مکانیکی و الکترونیکی آسانسور در طول زمان دچار فرسودگی و خرابی میشوند و اگر به موقع تعویض یا تعمیر نشوند، احتمال خرابی و خاموش شدن افزایش مییابد.
راهکارهای پیشنهادی:
- عقد قرارداد با شرکتهای معتبر و دارای مجوز برای انجام سرویسهای دورهای.
- داشتن برنامه مشخص برای بازدیدهای ماهیانه، سهماهه و سالیانه.
- ثبت دقیق وضعیت قطعات و پیگیری به موقع تعویض یا تعمیر.
7. تأثیر عوامل محیطی
عوامل محیطی مثل رطوبت بالا، دمای زیاد، گرد و خاک، و یا وجود حشرات میتواند به تجهیزات آسانسور آسیب وارد کند و منجر به خاموشی شود.
- نفوذ آب به داخل تابلو فرمان یا موتور.
- خوردگی قطعات فلزی.
- ورود گرد و خاک به قسمتهای حساس الکترونیکی.
راهکارهای پیشنهادی:
- نصب تجهیزات حفاظتی ضد رطوبت و گرد و غبار.
- استفاده از پوششهای محافظتی و ضد خوردگی.
- نگهداری آسانسور در محیطهای کنترل شده و تمیز.
8. خرابی باتریهای سیستم برق اضطراری
در آسانسورهایی که مجهز به سیستم برق اضطراری هستند، خرابی باتریها باعث میشود در زمان قطع برق اصلی، سیستم نتواند به درستی کار کند و آسانسور خاموش شود.
راهکارهای پیشنهادی:
- بررسی و تعویض دورهای باتریهای UPS و ژنراتور.
- استفاده از باتریهای با کیفیت و دارای استاندارد.
- مانیتورینگ وضعیت باتریها به صورت مداوم.
4 نکته مهم برای پیشگیری از خاموش شدن آسانسور
آموزش کاربران: به کاربران آسانسور توصیه شود از ورود بیش از حد بار جلوگیری کنند و در مواقع اضطراری از کلیدهای توقف استفاده نکنند.
نظارت مستمر: نصب سیستمهای مانیتورینگ برای بررسی عملکرد آسانسور در لحظه.
گزارش به موقع خرابی: در صورت مشاهده هر گونه مشکل، سریعاً با شرکت سرویس تماس گرفته شود.
استفاده از تجهیزات استاندارد: اجتناب از استفاده از قطعات تقلبی و غیر استاندارد.
کلام پایانی
خاموش شدن آسانسور یک مسئله مهم و گاهاً پیچیده است که میتواند ناشی از عوامل متعددی باشد؛ از مشکلات برق و تابلو فرمان گرفته تا خرابی موتور و نواقص سیستم ایمنی. توجه به نگهداری دورهای، استفاده از تجهیزات استاندارد و اجرای راهکارهای پیشنهادی میتواند به کاهش چشمگیر این مشکلات کمک کند و ایمنی و راحتی کاربران را تضمین نماید.
